KÖYÜMÜZÜN TARIHI
Yazar Avni Barat   
Salı, 07 Nisan 2009
17. ve 18. yüzyillarda Danismendli Türkmen Asiretleri Yazar Tufan Gündüz. Bu kitabi okumamin sebebi acaba bir parca köyümüzle ilgili bi tarihi bilgiye ulasabilirmiyim diye arastirdim.
Türkmen asiretleri Anadoluya gectiklerinde cok savasci bir milletmis, onun icin genelde devlet yönetiminde pek söz sahibi olamamislar. Selcuklu ve Osmanlilar zamaninda konar göcer hayatlarini devam etmelerini devlet tesvik etmis ve zaman zamanda zorlamis, Cünkü o zamanlar devlet onlardan cesitli vergiler alip askerin ihtiyacini karsiladigi icin bu hayatlarini (konar göcer) devam etmelerini tesvik etmistir.
Devlet kademesinde pek görev verilmedigi icin Anadoluda sinir boylarinda vur kac taktigi ile kücük kücük topraklar kaznarak ganimetler elde ederlermis.Devlet yönetimide bunlara göz yumarmis. Hayatlarini böyle devam ettirirken Türkmen asiretleri Osmanlidan baski gördügü zamanda safevi devletine gidip gelmeler olmus. Ben buradan anladigim bu esnada siilik ve alevilik etkisinin Türkmen asiretlerine bulastigini düsünüyorum. Anadoluda su anda cok alevi türkmenler vardir. Genelde ilk zamanlarda selcuklu zamaninda osmanlinin ilk zamanlarinda Dogu ve Güney dogu Anadoluda yasarlarmis. Diyarbakir ve Urfa da yazlik ve kislik olarak hayatlarini devam ettirmisler. Parca parca yerlesik hayata gecmisler. Ama bunu devlet devamli engellemis, onlardan aldigi vergiler sebebi ile. Bu arada Anadolunun ic kesimlerine asiretler halinde göcler olmus.
Bu bahsettigim kitabda köyümüze yerlesik hayata gecen Türkmen Asireti ile ilgili bölümü aktarmak istiyorum.
CEVANSIR ASIRETI
Karabagda otuz iki oymaktan meydana geldigi icin otuzikili diye anilan büyük bir toplulugun icinde bulunan Cevansir Asiretinin bir bölümü Osmanlilarin bölgeyi fethinden sonra, yeni hakimlerin hizmetine girmisti. Bu esnada Cevansir Asiretinin basinda Hüseyin Mirza Bey bulunuyordu. O Azerbeycanin Safeviler tarafindan ele gecirilmesi esnasinda beyligini muhafaza etmekle beraber bir müddet sonra kardesi ile giristigi mücadelede maktül düstü. 18. yüzyilda Gence Karabag bölgesindeki Cevansir asireti, Yaglevend, Mefruzlu Ibadi, Sofulu, Dedeli, Kecegözlü, Seyyid Ahmetli, Behmenli Saricali, Karaburunlu, Namli, Seyyid Mahmutlu, Molla Fazilli, Demirli, Tamatli, Karibend, Sabir, Köymehmed, Seyhbabali ve Göcerli adlarini tasiyan oymaklara bölünmüstü.
Danismendli Türkmenlerinin tahririnde görünmeyen Cevansir Asireti 1656 yilinda yapilan sayimlarda 131 hane ve 71 mücerred nüfusa sahip olara ortaya cikmistir.Bunlar muhtemelen Azerbeycanin yeniden Safevilerin eline gecmesinden sonra ana kütleden koparak Anadoluya gelmislerdir.
Danismendli Türkmenleri Rum Evi ve Aydin Evi olarak iki kola ayrildiginda Aydin Evi icinde yer alan Cevansirler; Cihansahli, Ocakli, Hacili adini tasiyan oymaklara ayrilmisti.
Cevansirli Asireti, Urla ve Cölabad (Osmanli zamanindaki Cölovasinin ismi) nahiyelerine iskan olmustur. Cölabad kazasinda Tokmakli, Seyh Kadin, kozluca Köylerine Ocakli Oymagi yerlesti. Haydarli, Okcular ve Kadilar köylerine Hacili Oymagi; Horu Besir Edikli ve Basrili? mezralarina ise Cihansahli oymagi; Ayakli ve Halacli köylerine ise Cürüklü Oymagi iskan olunmustur. Urlada ise Orta Bulancakköyleri Arcakli oymagi tarafinda senlendirilmistir. Bazi aileler iskan mahallini ter ederek Nigde sancagina tabi Develi mukatasina bagli Öyük, Yavlak, Kocak, Cakirdagi, Karacaviran ve Millidere adli köykere iskan olmayi kabul etmislerdir.

Bu bölümle ilgili olarak yazar su dipnotuda veriyor: Cevansir asiretinin Safevi hakimiyetinde kalan bölümün bir kismini Nadir Sah, Karabag ve Erran bölgesindenkaldirarak Serahsa göc ettirmistir. Nadir Sahin ölümünden sonra onlarin bir bölümü Afganistana gitmistir. Geriye kalanlar ise Ibrahim Halil Han etrafinda toplanmislardir. Adi gecen sahsin oglu Ebul Feth Han Kacar dönemide devlet ricali arasinda idi. Cevansirler bugün Meshed, Kocan, Serahs ve Kelat bölgelerindedaginik halde yasamaktadirlar.
Buradan anlasildigina göre cevansir asiretinin bir bölümü su anda Afganistanda yasamaktadirlar.
Yukardaki yazi Tufan Gündüz hocanin doktora tezi olarak hazirlanmis calismasidir.  Kitabinin her satiri Osmanli arsivlerinden alinmistir.
 Bende bu konuda böyle bir katkida bulunmak istedim.
HADISI SERIF VATANI SEVMEK IMANDANDIR. BIZ VATANIMIZI KARSILIKSIZ SEVDIK ALLAHA EMANET OLUN.
Görüntüleme sayısı: 6031

Yorumlar (1)
1. 30-03-2011 18:57
 
kitabın temini
Selam.Bu söz konusu bu kitabı temin etme şansımız var mı? Varsa nasıl? Ben tarihçemize çok meraklıyım. Benim duyduğuma göre de:1905 yılında beşir obası köye yerleşmiş. Sonra obabaşı hacca gitmiş ve obanın adı Hacı Beşirli olmuş. Buraya da Eski Horasan dan gelmişler. Bu konuda daha fazla bilgi sahibi olmak isterim.
Kayıtlı
 
Bu mail adresi spam botlara karşı korumalıdır, görebilmek için Javascript açık olmalıdır

Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yazabilir.
Lütfen sisteme giriş yapın veya kayıt olun.

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.6
AkoComment © Copyright 2004 by Arthur Konze - www.mamboportal.com
All right reserved

Son Güncelleme ( Çarşamba, 08 Nisan 2009 )